|
|
2008-12-15
Niewiaża
|
Niewiaża (lit. Nevėžis) - szósta co do długości rzeka Litwy jeden z głównych dopływów Niemna. Długość 209 km (druga co do długości rzeka w całości na Litwie), powierzchnia zlewni - 6140 km². Uchodzi do niej około 70 dopływów, największymi z nich są:
* dopływy lewobrzeżne:
o Alantas
o Juoda
o Upytė
o Linkava
o Obelis
o Barupė
o Gynia
* dopływy prawobrzeżne:
o Juosta
o Kiršinas
o Lauda
o Kruostas
o Datnówka
o Smilga
o Šušvė
o Aluona
o Strūna
|
|
Komentarzy:
0
|
|
2008-10-25
Wilia
|
Wilia (białorus. Вілія, Вяльля, lit. Neris) - rzeka na Białorusi i Litwie, prawy dopływ Niemna. Źródła na północ od Mińska. Długość: 510 km, z tego 228 km na Litwie. Powierzchnia zlewni - 25,1 tys. km².
Główne dopływy:
* Serwecz - (prawy dopływ)
* Šventoji (Święta) (prawy dopływ)
* Žeimena (Żejmiana) (prawy dopływ)
* Vokė (Waka) (lewy dopływ)
* Vilnia (Wilejka), wpływa w Wilnie (lewy dopływ)
* Musė
Większe miasta nad Wilią:
* Wilno
* Kowno.
|
|
Komentarzy:
0
|
|
2008-08-11
Okręg mariampolski
|
Okręg mariampolski (lit. Marijampolės apskritis) – jeden z dziesięciu okręgów Litwy, położony w południowej części kraju przy granicy z Polską i rosyjskim obwodem kaliningradzkim. Stolicą okręgu jest miasto Mariampol.
* Powierzchnia: 4463 km²
* Ludność: 188 800 osób
* Gęstość zaludnienia: 42,3 osób/km²
 |
|
Komentarzy:
0
|
|
2008-05-30
Klasztor Bazylianów z Celą Konrada
|
Zza budynku dawnej Sali Miejskiej (obecnej Filharmonii Narodowej) wyłania się fantastyczna rokokowa brama z 1748 r. – jeszcze jedno arcydzieło Jana Krzysztofa Glaubitza, który potrafił nawet tak skromnej budowli nadać wysmukłe i rozfalowane formy.
Piękna konstrukcja o trójkondygnacyjnej fasadzie, zdobiona zwielokrotnionymi pilastrami, gzymsami i stiukami, oddająca w sposób symboliczny cześć Trójcy Świętej wprowadza na mroczny podwórzec klasztoru Bazylianów (Bazilioný vienuolynas; Aušros Vartý g. 7b), zajęty w dużej mierze przez świątynię klasztorną.
Monaster stoi na dawnej górze Świętej Trójcy, wedle popularnej legendy, miejscu męczeństwa trzech „prawosławnych chrześcijan Antoniusza, Jana i Eustachego”. W 1347 r. żona Olgierda, Julianna ufundowała cerkiew. Są jednak przypuszczenia, że podanie to wykorzystano dla zaciemnienia prawdziwej przyczyny fundacji klasztoru – zwycięstwa nad wojskami moskiewskimi pod Orszą w 1514 r. Wedle tej drugiej wersji, uważanej w Polsce za o wiele bardziej prawdopodobną, fundatorem był książę Konstanty Ostrogski.
W 1608 r. cerkiew objął zakon św. Bazylego Wielkiego, od czasów unii brzeskiej, jako greckokatolicki dość niespotykany na ziemiach ruskich. W 1747 r. bazylianie przebudowali świątynię, korzystając z projektu Glaubitza.
Architekt ten pozostawił jednak gotycką trójnawową halę z absydami na zakończeniu naw, dostawił tylko cztery smukłe wieżyczki, powiększył okna i przerobił portal. Ta harmonijna gotycko-rokokowa świątynia przetrwała do dzisiaj. Gorzej powiodło się zaprojektowanemu przez Glaubitza wyposażeniu (m.in. dziewięć ołtarzy), to bowiem przepadło częściowo po kasacie bazylianów w 1827 r., gdy kościół przejęli prawosławni, a ostatecznie – w dobie ZSRR, gdy została w ogóle zamknięta.
Obecnie znów służy wileńskiej wspólnocie greckokatolickiej, ale nabożeństwa odbywają się tylko w jedynej odnowionej kaplicy Tyszkiewiczów (ok. 1650).
Szczególną uwagę budzi otaczający cerkiew zespół dwóch prostopadłych gmachów klasztoru Bazylianów. Nic w tym dziwnego, bo tu właśnie ma miejsce jedna z najsłynniejszych scen w literaturze polskiej – przemiana Gustawa w Konrada w Dziadach Adama Mickiewicza, a także inne sceny z tego dramatu. Stojące dziś budynki powstały w latach 1761–1786. W okresie międzywojennym stały się atrakcją turystyczną, gdy prof. Juliusz Kłos zlokalizował „Celę Konrada”. Sławną salę przekazano potem Związkowi Literatów Polskich, który organizował w niej zapisane w dziejach kultury polskiej Środy Literackie (w 1992 r. powrócono do tej tradycji przy okazji wizyty Czesława Miłosza). Po II wojnie światowej gmachy zajął wydział elektroniki Wileńskiego Uniwersytetu Technicznego im. Giedymina. Włada klasztorem do dziś, choć po 1989 r. kilka pomieszczeń zwrócono bazylianom.
Cela Konrada (Konrado cele) zachowała się mniej więcej w takim stanie, w jakim ją urządzono przed wojną.
Ciągle jeszcze z niewiadomych przyczyn nie jest bezpośrednio udostępniona zwiedzającym, pomimo bardzo dużego zainteresowania. Drogę wskazuje umieszczona nad drzwiami wejściowymi południowego skrzydła litewsko-polska tablica pamiątkowa z 1992 r. Cela mieści się dokładnie na poziomie tylnej ściany zakrystii, w budynku na prawo od cerkwi. Po wyjściu na I piętro i po negocjacjach ze znużonym personelem wchodzi się na tyły czytelni wydziałowej, gdzie w obszernym pomieszczeniu prof.
Kłos umieścił dwie tablice, zgodne z tekstem Dziadów. W czasach Mickiewicza pomieszczenie to było podzielone ścianami na cele, ale przegrody wyburzono jeszcze w XIX w.
Dojazd autobusami #4, 31, 34, 74 do przystanku Aušros Vartai. |
|
Komentarzy:
0
|
|
2008-04-25
Sv. Trejybes cerkve
|
Sv. Trejybes cerkve (cerkiew Trójcy Świętej) łatwo można rozpoznać z daleka dzięki zielonym kopułom. Wzniesiona z inicjatywy Konstantego Ostrogskiego na pamiątkę zwycięstwa nad wojskami moskiewskimi pod Orszą w 1514 r., przez Zygmunta III Wazę została przekazana unickiemu (greckokatolickiemu) zakonowi bazylianów.
Od renowacji po pożarze w połowie XVIII w., przeprowadzonej pod kierunkiem Jana Krzysztofa Glaubitza, ma trzy równej wysokości nawy, tyleż samo półkolistych absyd, dwie lekkie wieżyczki, rokokowe wyposażenie wnętrza, wreszcie zabytkową bramę wejściową od ul. Ostrobramskiej, czyli słynne Wrota Bazyliańskie.
Po kasacie zakonu w 1827 r. cerkiew z powrotem przejęli prawosławni, na pierwszym piętrze zaś w lewym skrzydle zabudowań klasztornych urządzono więzienie carskie. Podczas procesu filaretów w latach 1823-1824 przebywał w nim Adam Mickiewicz, a kilkanaście lat później Szymon Konarski. To tu znajdowała się znana z Dziadów cela Konrada, zlokalizowana w latach 20. przez profesora Juliusza Kłosa. W okresie międzywojennym część klasztoru zajmowało Muzeum Białoruskie im. Janki Kupały.
Cerkiew znajduje się przy Ausros Vartu gatve 7b (ul. Ostrobramska), mniej więcej vis-a-vis ostrobramskiego kościoła św. Teresy. |
|
Komentarzy:
0
|
|
2008-03-04
Ludność Litwy
|
Główne uprawy na Litwie to ziemniaki, buraki cukrowe, len, zboża oraz hodowla bydła i trzody chlewnej. Większość Litwinów żyje w miastach i zatrudnieni są w budownictwie oraz przemyśle, głównie chemicznym, spożywczym i stoczniowym. Litwini są narodem bardzo pogodnym roztańczonym i rozśpiewanym, którzy cenią sobie tradycję oraz regionalizm.
Z Litwą związanych jest wiele wybitnych postaci, których my Polacy uważamy za swoich rodaków. Są to między innymi Mickiewicz, Słowacki, bracia Śniadeccy, Syrkomlę i Kraszewski, Bogusławski i Moniuszko. Znajdują się to liczne miejsca mające dla nas rangę pamiątek narodowych takie jak, Ostra Brama, cmentarz na Rossie z Mauzoleum Marszałka, polskie lub spolszczone nazwy ulic, placów i dzielnic - Antokol i Belmont, Pohulanka i Ponary, Rybaki, Śnipiszki, Zarzecze i Zwierzyniec. Nie wątpliwie bez względu na okoliczności historii zawsze pozostaną one w naszej pamięci i sercach. |
|
Komentarzy:
1
|
|
2008-02-26
|
|
|
Komentarzy:
0
|
|
2008-02-26
Historia Litwy
|
Litwini i Polacy od dawien dawna żyją w sąsiedztwie, łowią ryby w Bałtyku, wypoczywają w ulubionych uzdrowiskach na Litwie i w Polsce. Litwini chętnie przyjeżdżają do Polski w sprawach biznesowych oraz na wczasy. Polacy także są częstymi i miłymi gośćmi na Litwie. Nasz kraj jest atrakcyjny zarówno dla tych, którzy po raz pierwszy zdecydowali się przyjechać, jak i tych, którzy już niejednokrotnie tutaj bywali.
Obszar dzisiejszej Litwy w został zasiedlony w I tysiącleciu p.n.e. przez plemiona Bałtów. Wywodzące się z nich plemiona litewskie zostały zjednoczone przez Mendoga w XIII wieku. Władca ten, wykorzystując osłabienie księstw ruskich po najeździe mongolskim, rozpoczął systematyczny podbój ziem dzisiejszej Białorusi.
Jednocześnie jednak Litwa musiała się bronić przed postępującą od zachodu ekspansją zakonu krzyżackiego.
Za twórcę potęgi Litwy uważa się Gedymina (1275 - 1341). Za panowania jego oraz jego synów Litwa osiągnęła największy zasięg terytorialny. Jej granice objęły większą część dzisiejszej Ukrainy oraz centralną część Rosji.
Litwa była przy tym najdłużej tkwiącym w pogaństwie krajem europejskim, podczas gdy podbijane przez nią etnicznie ruskie ziemie były już prawosławne.
Stałe zagrożenie krzyżackie zmusiło nowego władcę - Jagiełłę - do szukania nowych rozwiązań politycznych. W 1385 zawarł on w Krewie układ z Polską, na mocy którego przez małżeństwo z królową Polski - Jadwigą doszło do połączenia tronów obu krajów. Jednocześnie Litwa zobowiązywała się przyjąć chrześcijaństwo.
W ten sposób Królestwo Polskie zostało włączone na długie wieki w krąg polityki zagranicznej Litwy obejmującej walkę z zakonem krzyżackim i podbój ziem ruskich.
Szlachta polska angażowana wielokrotnie w wyprawach zbrojnych na terytorium Wielkiego Księstwa Litewskiego zaczęła się domagać ściślejszego połączenia ze sobą obu państw. Doszło do tego ostatecznie w 1569 roku poprzez zawarcie Unii Lubelskiej. Od tego czasu Litwa została równoprawnym członkiem dwuczęściowej Rzeczpospolitej Obojga Narodów.
Ceną za zachowanie częściowej odrębności było oddanie Polsce ruskiego Podola. Na skutek połączenia z Polską doszło także do polonizacji szlachty oraz w dużej części mieszczaństwa litewskiego.
Osłabienie Rzeczypospolitej w XVIII wieku doprowadziło do rozbiorów, na skutek których ziemie litewskie zostały podzielone pomiędzy Prusy i Rosję. W posiadaniu pruskim znalazł się okręg Kłajpedy oraz część Litwy położona na lewym brzegu Niemna.
Zwycięstwo Napoleona nad Prusami pozwoliło na włączenie lewobrzeżnej Litwy do Księstwa Warszawskiego, a po Kongresie Wiedeńskim do okrojonego i zależnego od Rosji Królestwa Polskiego. Pozostała część Litwy pozostała pod bezpośrednią władzą Imperium Rosyjskiego. Na ziemiach litewskich była prowadzona polityka rusyfikacji.
Wiek XIX to okres kształtowania się litewskiej inteligencji, która z czasem zaczęła wysuwać hasła narodowe. Upadek carskiej Rosji podczas I wojny światowej stworzył możliwość odzyskania niepodległości i utworzenia narodowego państwa litewskiego. W 1917 powstała litewska rada narodowa - Taryba, która 16.II.1918 proklamowała utworzenie niepodległej Litwy.
Tuż po odzyskaniu niezależności doszło do konfliktu z Polską o historyczną stolicę - Wilno - etnicznie polską. W 1920 r. na polecenie Piłsudskiego wojska polskie pod dowództwem L. Żeligowskiego zbrojnie zajęły Wileńszczyznę, tworząc tzw. Republikę Środkowej Litwy, wcieloną do Polski w 1922. Zaważyło to poważnie na stosunkach między obu krajami, które formalnie przez cały okres międzywojenny znajdowały się w stanie wojny.
We wrześniu 1939, po wkroczeniu do Polski, armia radziecka przekazała Wileńszczyznę Litwie. Wkrótce jednak, na mocy układu Ribentrop - Mołotow, cała Litwa została zaanektowana przez Związek Radziecki. Po zakończeniu II wojny światowej pozostała jedną z jego republik.
Mimo sowietyzacji Litwini zachowali poczucie odrębności narodowej. W 1988 r. powstał Ruch na Rzecz Przebudowy - Sajudis, kierowany przez V. Landsbergisa. W 1990 r. Litwa jako pierwsza w ZSRR ogłosiła niepodległość, którą w pełni udało się uzyskać po ostatecznym jego rozpadzie w 1991 r. Obecnie, po wielu reformach, kraj stara się o integrację ze strukturami zachodnioeuropejskimi.
|
|
Komentarzy:
0
|
|
2008-02-26
Litwa
|
Stolica: Wilno
Powierzchnia: 65.2 tys. km2
Języki: litewski
Waluta: 1 lit = 100 centów
Ludność: 3.71 mln. mieszkańców
Czas miejscowy: Warszawa 12.00, Wilno 13.00
Główne miasta: Wilno, Kowno, Szawle, Poniewież, Kłajpeda
Ustrój: republika
Głowa państwa: prezydent Valdas Adamkus
Gęstość zaludnienia: 57 osób na km2
Skład etniczny: Litwini – 80 %, Rosjanie – 9 %, Polacy – 7 %, Białorusini – 2 %, Ukraińcy –1 %, inni – 1,1%
Podział administracyjny: 44 regiony i 11 miast wydzielonych: Wilno (Vilnius), Kowno (Kaunas), Kłajpeda (Klajpeda), Szawle (Šiauliai), Poniewież (Panevéžys), Olita (Alytus), Mariampol (Marijampole), Brisztany (Brištonas), Druskienniki (Druskininkai), Połąga (Palanga), Neringa |
|
Komentarzy:
0
|
|
| Statystyki |
Liczba osób które odwiedziły mojego bloga:
770
|
Liczba osób które skomentowały mojego bloga:
1
|
|
Liczba osób które wpisały sie do Ksiegi Gosci:
0
|
|
|
| << | Listopad 2009 | |
| Pon | Wt | Śr | Czw | Pią | Sob | Nie |
| | | | | | 1 |
| 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 |
| 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 |
| 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 |
| 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 |
| 30 | | | | | | |
Księga gości
|
Wykop